Răng nhiễm kháng sinh là gì? Nguyên nhân và cách khắc phục

Nhiều người tự ti với nụ cười vì răng nhiễm màu. Thực tế có nhiều nguyên nhân khiến răng nhiễm màu như đồ ăn, thức uống, thuốc kháng sinh… Đặc biệt, răng nhiễm màu do thuốc còn được gọi răng nhiễm kháng sinh có thể xuất hiện ngay từ thời điểm hình thành mầm răng hoặc bắt đầu mọc răng lên. Vậy răng nhiễm kháng sinh là gì? Nguyên nhân và cách khắc phục như thế nào? Bài viết sau của bác sĩ chuyên khoa I Nguyễn Thị Phương Thảo, Đơn vị Răng Hàm Mặt, Trung tâm Khám chữa bệnh Tâm Anh Quận 7 sẽ giải đáp chi tiết tình trạng răng nhiễm kháng sinh này.

Răng nhiễm kháng sinh là gì?

Răng nhiễm kháng sinh là tình trạng răng xỉn màu do sử dụng quá nhiều thuốc kháng sinh, đặc biệt trong quá trình răng phát triển (như nửa cuối của thai kỳ, trẻ sơ sinh và trẻ em 0- 8 tuổi).

Triệu chứng răng bị nhiễm kháng sinh

Triệu chứng răng bị nhiễm kháng sinh sẽ đổi màu tùy vào liều lượng và thời gian sử dụng thuốc kháng sinh như tetracycline. Cụ thể:

Độ 1: răng có màu vàng nhạt, nâu nhạt hoặc xám ở ¾ rìa cắn của răng và không có dải màu.
Độ 2: răng đổi màu sẫm hơn như vàng đậm, xám hoặc nâu nhưng không có dải màu.
Độ 3: răng đổi màu nghiêm trọng hơn như nâu sẫm, xám đen, thậm chí có cả màu xanh lam đậm và tím kèm theo dải màu.
Độ 4: răng tăng sắc tố nghiêm trọng như xuất hiện vết ố sẫm màu và dải màu rõ nét.

Nguyên nhân răng nhiễm màu kháng sinh là gì?

Nguyên nhân khiến răng nhiễm màu kháng sinh thường do người bệnh sử dụng thuốc kháng sinh (nhất là tetracycline hoặc minocycline – dẫn xuất tetracycline bán tổng hợp…) không đúng cách. Ngoài ra, tình trạng răng ố vàng do kháng sinh còn tùy thuộc phần lớn vào các yếu tố, gồm:

Liều lượng của thuốc kháng sinh.
Thời gian điều trị.
Giai đoạn vôi hóa của răng.

Ngoài ra, vị trí chính xác nơi răng đổi màu cũng liên quan trực tiếp đến giai đoạn phát triển của răng tại thời điểm tiếp xúc.

Răng bị nhiễm màu kháng sinh tetracycline sẽ gây đổi màu vĩnh viễn ở răng trẻ em và có thể xảy ra ở người lớn nhưng ít rõ hơn do thiếu canxi tự do trong men răng. Hơn nữa, trẻ em có răng nhiễm kháng sinh vì liên quan trực tiếp đến quá trình vôi hóa răng.

Quá trình này bắt đầu ngay cả trước khi được sinh ra (trong giai đoạn giữa của thai kỳ – tuần 13-26) và tiếp tục đến khi người bệnh 8 tuổi. Nếu trẻ em có răng vẫn còn trong quá trình vôi hóa tiếp xúc với tetracycline, thuốc sẽ bám vào bên ngoài răng gây ố vàng vĩnh viễn. Đồng thời, phức hợp này sẽ sẫm màu khi tiếp xúc với ánh sáng, dẫn đến răng có màu xám hoặc nâu. (1)

Khác với tetracycline, kháng sinh minocycline dù cũng gây ra đổi màu răng nhưng không phát ra màu vàng huỳnh quang dưới tia UV. Ngoài ra, kháng sinh minocycline cũng có thể khiến răng đổi màu ở 3%-6% người lớn dùng liều hàng ngày hơn 100mg trong hơn 1 tháng.

Răng nhiễm kháng sinh có ảnh hưởng gì không?

Có, răng nhiễm kháng sinh ảnh hưởng đến tính thẩm mỹ và sức khỏe răng miệng của người bệnh như sâu răng. Nguyên nhân là do thuốc có thể liên kết với canxi photphat trong răng trẻ nhỏ, khiến mô răng hấp thụ và làm men răng tổn thương, dẫn đến tình trạng răng bị rỗ và dễ sâu.

Cách xử lý răng nhiễm kháng sinh

Một số cách xử lý răng nhiễm kháng sinh, bao gồm:

Tẩy trắng răng nhiễm kháng sinh: bác sĩ sẽ sử dụng chất tẩy trắng mạnh như hydrogen peroxide hoặc carbamide peroxide với nồng độ cao và kết hợp với ánh sáng đèn LED hoặc laser – nhằm đẩy nhanh quá trình làm trắng răng và giảm ê buốt răng trong quá trình tẩy. Phương pháp này thường kéo dài 30-60 phút, tùy thuộc vào mức độ nhiễm màu và sự đáp ứng của răng với chất tẩy trắng. Quá trình này cũng cần lặp lại nhiều lần, cách nhau vài tuần để có được kết quả tốt nhất. Tuy nhiên, người bệnh cũng cần hiểu phương pháp này không mang lại màu răng trắng như kỳ vọng mà chỉ giảm bớt màu răng phần nào. (2)
Dán sứ Veneer: phương pháp này sử dụng vật liệu sứ có màu giống răng thật để làm lớp phủ bề mặt trước của răng. Dán sứ Veneer giúp che khuyết điểm thẩm mỹ ở răng như: vết nứt, khe hở, màu răng… Phương pháp này được ưa chuộng vì không cần tái điều trị định kỳ và tuổi thọ 10-15 năm nếu được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, khách hàng cần khám răng định kỳ và vệ sinh răng miệng đúng cách, kết hợp sử dụng chỉ nha khoa. Bởi, dán sứ veneer không trực tiếp làm hỏng răng nhưng có tác động phần nào đến cấu trúc răng tự nhiên bên dưới.
Bọc răng sứ: sử dụng mão răng để phục hồi răng yếu, gãy hoặc sâu. Trước khi lắp mão cần phải loại bỏ một lượng nhỏ men răng và liên kết mão răng mới với phần cấu trúc răng còn lại. Kỹ thuật viên nha khoa chế tạo mão răng từ nhiều loại vật liệu, gồm nhựa, kim loại và sứ.

Người bệnh hãy đến gặp bác sĩ để được khám và tư vấn phương pháp điều trị phù hợp để không gây biến chứng về sức khỏe răng miệng của bản thân.